Fresk nedir?

Fresk; Yaş sıva üzerine toprak boyalarla yapılan resme “fresk” denir. Böylece, sıva resmi emdiği için, zamanla, kazınsa bile gene renkli olarak kalır, eser dayanıklı olmuş olur.

Fresk; eski çağlardan bu yana izlerini sürdüren bir sanat dalıdır. Büyük duvarlar üzerine kendine has teknikleri ile figürler çizilmektedir. Cilalı taş devrinde bile birçok örnekleri bulunmuştur. İnsanoğlunun resimle tanışmasının öncülüğünü yapmıştır. Eski çağlarda resimler, bazı objeler var olmadığından duvarlara yapılmaktaydı.

İtalya?da daha çok geliştirilmiş ve sanatçılar tarafından rağbet görerek yaygın hale getirilmiştir. Rönesans döneminin ünlü ressamları muhteşem fresk eserleri ile ilgi odağı olmuştur. İtalyanca da taze anlamını taşıyan sanat dalı, sulu boya tekniğinin izlerini taşımaktadır. Fresk, resim sanatının büyütülmüş şeklidir.

Sarayların duvarlarına titizlikle işlenen figürler, muhteşem görünüm ile hayranlık uyandırıyor. Kiliselerin duvarlarında dini sembolleri yansıtan fresk sanatı, şimdilerde müzelere ve tarihi mekanlara ev sahipliği yapmaktadır. Modern yapıdaki tarihi dokular ile bezenmiş sanat, hala birçok ressamın yoğun ilgisi ile karşılaşmaktadır. Duvar resmi olarak da adlandırılan fresk, geometrik desenlerin, eski yaşantıların izlerini yansıtmaktadır.

En iddialı ve nadide fresk eserlerini, dünyaca ünlü ressamlar Michelangelo ve Leonardo Da Vinci vermiştir. Kıyamet Günü, Kutsal Ziyafet temalı fresk eserleri, ünlü ressamların en değerli yapıtları arasında yer almaktadır. Usta ressam Raffaello da muhteşem fresk eserleri ile anılmaktadır. Özellikle Rönesans döneminde damgasını vuran ressam Michelangelo?nun ölümsüz fresk eserleri, bu sanatın mükemmel örneklerini sunmaktadır.

Fresk nasıl yapılır?

Fresk tarzındaki resmin yapılışı büyük güçlükler gösterir, her iklimde dayanıklı freskler yapılamaz, rutubetsiz yerlerde fresk daha çok kalabilir. Fresk yapmak için kalın alt tabaka sıva kuruduktan sonra ince bir üst tabaka sıva sürülür. Bu sıvanın yalnız kum ve kireçten ibaret olması şarttır.

Sıva kurumadan önce, resim yapılacak yerlerle ilgili boyaların her rengi ayrı bir kapta ezilmiş, sulandırılmış olarak hazır bulundurulur. Sıva sürülünce, resim de yapılmaya başlanır. Fresk yapacak kimse, ne resmi yapacağını çok iyi bilmeli, kesin şekilde çalışmalıdır, çünkü fresk, düzeltilemez.

fresk

Bu yüzden de çok büyük bir ustalık ister. İkinci bir güçlük de, sürülecek boyanın sıva kuruduktan sonra renginin açılmasıdır. Bunu önceden kestirmek, rengin koyuluğunu ona göre ayarlamak lazımdır. Fresk sanatı, duvar ya da taş üzerine yapılmaktadır. Ünlü ressamlar resim yaparken, tavan zeminini bile kullanmışlardır. Yapılışı uzun bir zamanı kapsamaktadır.

Yapılıştan ziyade hazırlık aşaması uzun bir zaman diliminden oluşmaktadır. Ressam yapacağı resmi iyi tasarlamalıdır. Su, kireç ve boya malzemeleri bu sanatın olmazsa olmazları arasındadır. Fresk sanatının ilk adımı, duvar üstüne yapılan yaş sıva ile başlar. Sıva kurumadan sanatçı, istediği figürü ya da şekli vermek zorundadır.

Bu yüzden resim parça parça yapılır. Sıva ile boya aynı anda kurur ve figürler ya da şekiller duvar ile bütünleşir ve ortaya muhteşem görüntüler çıkar. Fresk ustaları resme başlamadan önce plan yapar ve parça parça bölümler oluşturur. Sıvayı kurutmamak için sadece uygulayacakları resmin parçası ebadında uygulama yaparlar. Sade, yalın ve abartısız bir resim sanatıdır.

Genellikle renkler açık renklerden meydana gelir. Derinlik, boyut kazandırma, objeleri belirginleştirme gibi bir yöntemi yoktur. Zemin duvar olduğundan bu işlemler yapmak zordur. Yapılsa bile bu görünümü yakalamak imkansızdır. Yanlış yapılan resmin düzeltilmesi zordur. Yanlış olan bölge kazınır ve aynı işlemler tekrarlanır. Bu yüzden çok titiz ve emek isteyen bir sanat dalıdır.

Duvarların deforme olma sorunu ya da tozlanma gibi problemler bu sanatın bozulmadan kalmasını imkansızlaştırır. O yüzden günümüze eskiden kalma çok az eser bulunmaktadır. Muhafaza etmesi zor olduğundan büyük özen ister. Yapılan eseri başka bir mekana taşımak ya da tamirini yapmak, orijinalliğini yitirebilir ve çok ciddi deformasyonlara yol açabilir. Doğal malzemelerden yapılıyor olması, bu sanatı daha kısa ömürlü kılmaktadır.

Sözlükte "fresk" ne demek?

1. Yaş duvar sıvası üzerine kireç suyunda eritilmiş madensel boyalarla resim yapma yöntemi.
2. Bu yöntemle yapılmış duvar resmi.

Fresk kelimesinin ingilizcesi

[Frisian language] n. fresco, wall painting
Köken: Fransızca

Son eklenenler

hbo
bki

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç